روغ خواړه اړین نه دي چې ګران وي
ډېرې کورنۍ اندېښنه لري چې ښه خوراک ډېرې پیسې غواړي. په حقیقت کې، په افغانستان کې ځینې تر ټولو روغ خواړه تر ټولو ارزانه هم دي: دال او لوبیا، د موسم سبزي، هګۍ، مستې او د سبوس لرونکو اوړو ډوډۍ. د لږ پلان جوړونې سره، یوه کورنۍ کولای شي پرته له ډېر لګښت متوازن خواړه وخوري.
خواړه له دریو ډلو جوړ کړئ
- انرژي ورکوونکي خواړه: ډوډۍ، وريجې او کچالو. که کېدای شي سبوس لرونکي اوړه غوره کړئ؛ ډېر موړوي او ډېر مغذي توکي لري.
- بدن جوړوونکي خواړه: دال، ماش، لوبیا، نخود، هګۍ، مستې، شیدې او کله چې توان لرئ، غوښه، چرګ یا ځیګر. لوبیا او دال د پروټین او اوسپنې د ترلاسه کولو ارزانه لاره ده.
- ساتونکي خواړه: سبزي او مېوې، لکه ګازرې، ټیپر، کدو، پالک، رومي بانجان، پیاز او د موسم مېوې.
هڅه وکړئ چې د ورځې په اصلي خوړو کې له هرې ډلې یو څه ولرئ.
د پیسو د سپمولو لارښوونې
- سبزي او مېوې د هغو په موسم کې واخلئ، کله چې ارزانه او تازه وي.
- وچ خواړه لکه دال، لوبیا، وريجې او اوړه، که یې په وچ او سرپوښ لرونکي لوښي کې ساتلای شئ، په ډېر مقدار واخلئ.
- په کور کې خواړه پاخه کړئ. اماده خواړه، بوتلي څښاکونه او خواږه ډېرې پیسې غواړي او لږ ګټه لري.
- غوړي، مالګه او بوره لږ وکاروئ. د دوی ډېر کارول هم لګښت زیاتوي او هم روغتیا ته زیان رسوي.
- یو موټی دال یا لوبیا وريجو، ښوروا یا قورمې ته ورزیات کړئ چې لږه غوښه ډېرو کسانو ته بس شي.
- د اونۍ خواړه پلان کړئ او پاتې شوي خواړه په خوندي ډول وکاروئ: سرپوښلي او په سوړ ځای کې یې وساتئ او ښه یې ګرم کړئ.
- که ځای لرئ، په انګړ کې سبزي یا خوشبویه بوټي وکرئ، او د هګیو لپاره چرګې وساتئ.
- اوبه تر ټولو غوره او ارزانه څښاک دی.
هغو کسانو ته لومړیتوب ورکړئ چې ډېره اړتیا لري
کوچني ماشومان، امیندوارې او شیدې ورکوونکې ښځې، او ناروغان تر ټولو ډېر مقوي خوړو ته اړتیا لري. ډاډ ترلاسه کړئ چې دوی له هګیو، لوبیا، غوښې او سبزیو مناسبه برخه اخلي.
کله ډاکټر ته ورشئ
که یو ماشوم ښه وده نه کوي، که په کورنۍ کې څوک پرته له لامله وزن بایلي، یا که څوک تل د ستړیا او کمزورۍ احساس کوي، روغتیايي کارکوونکي ته ورشئ. ډېری روغتیايي مرکزونه کولای شي د تغذیې د ملاتړ په اړه مشوره درکړي. سمدستي نږدې روغتون ته ورشئ که ماشوم ډېر کمزوری وي، د دواړو پښو پړسوب ولري، یا څه نه شي خوړلای یا څښلای.
د خوړو او روغتیا په اړه د شخصي مشورې لپاره، د اپلیکېشن له لارې له ډاکټر سره مشوره وکړئ یا کلینیک ته ورشئ.
